खेलकुद प्रमुख

• स्पेनले फिफा विश्वकप २०२६ को उपाधि उचाल्दै प्रतियोगिताभर व्यक्तिगत र सामूहिक रूपमा अनेकौँ नयाँ कीर्तिमान कायम गरेको छ।
• अन्तर्राष्ट्रिय फुटबलमा लगातार ३८ खेलसम्म अपराजित रहँदै स्पेनले इटालीको नाममा रहेको अघिल्लो विश्व कीर्तिमान भङ्ग गरेको छ।
• गोलरक्षक उनाइ सिमोनले प्रतियोगिताका ८ मध्ये ७ खेलमा क्लिनसिट राख्दै विश्वकप इतिहासकै नयाँ कीर्तिमान बनाएका छन्।

• स्पेनले फिफा विश्वकप २०२६ को उपाधि उचाल्दै प्रतियोगिताभर व्यक्तिगत र सामूहिक रूपमा अनेकौँ नयाँ कीर्तिमान कायम गरेको छ।
• अन्तर्राष्ट्रिय फुटबलमा लगातार ३८ खेलसम्म अपराजित रहँदै स्पेनले इटालीको नाममा रहेको अघिल्लो विश्व कीर्तिमान भङ्ग गरेको छ।
• गोलरक्षक उनाइ सिमोनले प्रतियोगिताका ८ मध्ये ७ खेलमा क्लिनसिट राख्दै विश्वकप इतिहासकै नयाँ कीर्तिमान बनाएका छन्।

• स्पेनले फिफा विश्वकप २०२६ को उपाधि उचाल्दै प्रतियोगिताभर व्यक्तिगत र सामूहिक रूपमा अनेकौँ नयाँ कीर्तिमान कायम गरेको छ।
• अन्तर्राष्ट्रिय फुटबलमा लगातार ३८ खेलसम्म अपराजित रहँदै स्पेनले इटालीको नाममा रहेको अघिल्लो विश्व कीर्तिमान भङ्ग गरेको छ।
• गोलरक्षक उनाइ सिमोनले प्रतियोगिताका ८ मध्ये ७ खेलमा क्लिनसिट राख्दै विश्वकप इतिहासकै नयाँ कीर्तिमान बनाएका छन्।

४ साउन, काठमाडौं । १६ वर्षअघि दक्षिण अफ्रिकामा पहिलो पटक विश्व फुटबलको शिखर चुमेको स्पेनले फेरि एकपटक विश्वमाथि आफ्नो आधिपत्य स्थापित गरेको छ ।

युवा प्रतिभा, आकर्षक पासिङ फुटबल र सामूहिक प्रदर्शनको बलमा स्पेनले फिफा विश्वकप २०२६ को उपाधि जित्दै दोस्रो पटक विश्व च्याम्पियन बन्ने गौरव हासिल गरेको हो ।

न्युयोर्क–न्यु जर्सी स्टेडियममा भएको फाइनलमा साविक विजेता अर्जेन्टिनालाई १-० ले हराउँदै स्पेनले १६ वर्षको प्रतीक्षा अन्त्य गर्‍यो । सन् २०१० पछि पहिलो पटक विश्वकप उचालेसँगै स्पेनले आफ्नो नयाँ पुस्ता विश्व फुटबलको नेतृत्व गर्न तयार रहेको स्पष्ट सन्देश पनि दिएको छ ।

प्रशिक्षक लुइस डे ला फुन्तेको नेतृत्वमा स्पेनले प्रतियोगिताभर सबैभन्दा आकर्षक र सन्तुलित फुटबल खेल्ने टोलीको परिचय दिएको थियो ।

बल नियन्त्रण, उच्च प्रेसिङ, तीव्र आक्रमण र अनुशासित रक्षाको मिश्रणले स्पेनलाई उपाधिसम्म पुर्‍यायो । फ्रान्सजस्तो दाबेदार टोलीलाई सेमिफाइनलमा प्रभावशाली रूपमा पराजित गरेपछि स्पेनले फाइनलमा पनि आफ्नो लय कायमै राख्यो, साविक विजेता अर्जेन्टिनालाई पराजित गर्‍यो ।

फाइनलमा अर्जेन्टिना विरुद्ध निरन्तर अट्याकिङ फुटबल खेल्दै स्पेनले दर्जनभन्दा बढी अवसर बनाएको थियो । जितका लागि भने अतिरिक्त समय नै कुर्नुपर्‍यो ।

नयाँ पुस्ताको स्वर्णिम उदय

एक समय जाभी, इनिएस्टा, कासियास र पुइयोलको पुस्ताले विश्व फुटबलमा शासन गरेको स्पेन अहिले नयाँ अनुहारसँगै पुनः शिखरमा पुगेको छ ।

लामिन यमाल, पाउ कुबार्सी, पेड्रो पोरो, फेरान टोरेसजस्ता युवा खेलाडी र रोड्री, फाबियन रुइज तथा आयमेरिक लापोर्टजस्ता अनुभवी खेलाडीको सन्तुलित संयोजनले स्पेनलाई विश्वविजेता बनायो ।

स्पेनका पाउ कुबार्सी उत्कृष्ट खेलाडी घोषित भए भने सर्वोत्कृष्ट खेलाडी घोषित स्पेनकै कप्तान रोड्रीले गोल्डेन बल अवार्ड प्राप्त गरे । गोल्डेन ग्लभ्समा पनि स्पेनकै गोलकिपर उनाइ सिमोनको कब्जा रह्‍यो ।

विश्वकपअघि नै युरोपेली च्याम्पियन बनेको स्पेनले अब केही वर्ष विश्व फुटबलमा आफ्नो दबदबा कायम राख्ने संकेत दिएको छ ।

प्रभावशाली विजय यात्रा

स्पेनले समूह चरणमा अपेक्षाअनुसार सहज सुरुआत भने गर्न सकेको थिएन । पहिलो खेलमा आश्चर्यजनक टोली केप भर्डेसँग गोलरहित बराबरी खेलेपछि उसले साउदी अरेबियालाई ४–० ले हरायो । अन्तिम खेलमा उरुग्वेमाथि १–० को जित निकाल्दै समूह विजेताका रूपमा नकआउट चरणमा पुग्यो ।

राउन्ड अफ ३२ मा अस्ट्रियालाई ३–० ले सहज रूपमा हराएको स्पेनले त्यसपछि पोर्चुगललाई १–० र बेल्जियमलाई २–१ ले पराजित गर्‍यो । दुवै खेलमा मिकेल मेरिनोले अन्तिम समयमा निर्णायक गोल गरेका थिए ।

सेमिफाइनलमा भने स्पेनले प्रतियोगिताकै उत्कृष्ट प्रदर्शन गर्दै फ्रान्सलाई पूर्ण रूपमा दबाबमा राख्यो । लामो समय बल नियन्त्रणमा राख्दै फ्रान्सको आक्रमणलाई निष्क्रिय बनाएको स्पेनले प्रभावशाली जित निकाल्दै फाइनल यात्रा तय गरेको थियो ।

अनुभवीले सम्हाले, युवाले जिताए

स्पेनको सफलताको केन्द्रमा सामूहिक प्रदर्शन रह्यो । रोड्रीले प्रतियोगिताभर मिडफिल्ड नियन्त्रण गरे भने फाबियन रुइजले खेलको गति निर्धारण गरे । रक्षापङ्क्तिमा लापोर्ट र कुबार्सीको जोडी उत्कृष्ट रह्यो भने गोलरक्षक उनाइ सिमोनले प्रतियोगिताभर एक गोल मात्र बेहोरे ।

युवा सनसनी लामिन यमालले गोल र असिस्टमा खासै योगदान नदिएपनि विपक्षी रक्षापङ्क्तिमाथि निरन्तर दबाब सिर्जना गरे । प्रतियोगिताभर सबैभन्दा धेरै सफल ड्रिबल गर्ने खेलाडीमध्ये परेका उनले फाइनलमा पनि आफ्नो प्रभाव देखाएका थिए ।

यस्तै स्पेनका लागि फरक खेलमा फरक खेलाडीहरूले योगदान दिए । समूह चरणका खेलहरूमा मिकेल ओयरजाबाल, डानी ओल्मो, लामिन यमालजस्ता खेलाडीहरूले गोल गरेका थिए ।

नकआउट चरणमा आइपुग्दा मिकेल मेरिनो बेन्चबाट आएर चम्किनेदेखि पेड्रो पोरो र फेरान टोरेससम्मले गोल गरे । यसले पनि स्पेनको टोलीमा रहेका हरेक खेलाडीको शतप्रतिशत एफर्ट रहेको देखिन्छ ।

डिफेन्समा पनि लापोर्टको अनुभवसँगै युवा पाउ कुबार्सी, पेड्रो पोरो र मार्क कुकुरेला उत्कृष्ट रहे ।

स्पेनी फुटबलको नयाँ युग

सन् २०१० मा विश्वकप जितेर २०१४ र २०१८ मा देखिएको निराशा तथा २०२२ मा अपेक्षाअनुसार प्रदर्शन गर्न नसकेपछि स्पेनी फुटबल फेरि विश्वको सर्वोच्च स्थानमा फर्किएको छ ।

यो उपाधिले केवल विश्वकप जितेको अर्थ राख्दैन, बरु स्पेनको नयाँ पुस्ताले अन्तर्राष्ट्रिय फुटबलको नेतृत्व गर्न थालेको संकेत पनि हो ।

यस जितसँगै स्पेनले युरोपेली च्याम्पियन र विश्व च्याम्पियन दुवैको हैसियत कायम राख्दै विश्व फुटबलमा नयाँ स्वर्णिम अध्याय सुरु गरेको छ ।

स्पेनले सन् २०२४ मा भएको युरोकपको उपाधि पनि जितेको थियो, त्यसको दुई वर्षपछि विश्व फुटबलकै सबैभन्दा उच्च ओहोदाको ट्रफी पनि जित्न सफल  भयो ।

फाइनलको कथा

फाइनल खेल रणनीतिक हिसाबले एकपक्षीय देखिएको थियो । स्पेनले सुरुवातदेखि निरन्तर अट्याक गरिरहँदा गोल भने निस्कन सकेको थिएन । अर्जेन्टिनाले भने स्पेनको अट्याकिङ विफल बनाइरहँदा खासै अट्याक बुन्न सकेको थिएन ।

निर्धारित ९० मिनेटमा पनि कुनै टोलीबाट गोल नभएपछि खेल अतिरिक्त समयमा धकेलिएको थियो । अतिरिक्त समयको पनि पहिलो हाफमा भने कुनै गोल भएको थिएन । दोस्रो हाफको सुरुवातमै १०६औं मिनेटमा फेरान टोरेसले गोल गर्दै स्पेनलाई अग्रता दिलाएका थिए ।

त्यसपछि बाँकी १४ मिनेट र थपिएको ५ मिनेटमा अर्जेन्टिनाले गोल फर्काउन प्रयास गरेपनि सफल हुन सकेन र टोरेसको गोल नै निर्णायक बन्यो ।

स्पेनको विश्वकप २०२६ यात्रा

समूह चरण

स्पेन ०-० केप भर्डे
स्पेन ४-० साउदी अरेबिया
स्पेन १-० उरुग्वे

राउन्ड अफ ३२

स्पेन ३-० अस्ट्रिया

राउन्ड अफ १६

स्पेन १-० पोर्चुगल

क्वार्टरफाइनल

स्पेन २-१ बेल्जियम

सेमिफाइनल

स्पेन ३-० फ्रान्स

फाइनल

स्पेन १-० अर्जेन्टिना

४ साउन, काठमाडौं । स्पेनलाई फिफा विश्वकप २०२६ को उपाधि जिताउन महत्वपूर्ण भूमिका खेलेका युवा खेलाडी हुन्, लामिन यमाल । १९ वर्षीय यमालले डेब्यू विश्वकपमा आफुलाई स्थापित गर्न सफल भए ।

बार्सिलोनाका स्टार यमालले स्पेनको उपाधि यात्रामा निर्णायक भूमिका खेल्दै विश्वकपकै धेरै नयाँ कीर्तिमान कायम गरे । उनले साउदी अरेबियाविरुद्ध गोल गर्दै विश्वकपमा गोल गर्नै इतिहासकै सबैभन्दा कान्छो स्पेनिस खेलाडीको कीर्तिमान बनाए ।

यो गोलले उनलाई विश्वकप इतिहासकै सबैभन्दा कम उमेरमा गोल गर्ने खेलाडीहरूको सूचीमा पनि सामेल गरायो । १८ वर्षको उमेरमा आफ्नो पहिलो विश्वकप गोल गर्दै उनले लियोनल मेसी र क्रिस्टियानो रोनाल्डोको रेकर्डलाई पछि पारे । उनी कम उमेरमा गोल गर्ने खेलाडीको नवौं स्थानमा छन् ।

यमालले आफ्नो रचनात्मकता, गति र दबाबका बीचमा पनि देखाएको शान्त प्रदर्शनले खेलहरूलाई निरन्तर प्रभाव पारिरहे । उनको यही प्रदर्शनले स्पेनलाई एक कठिन प्रतियोगिता पार लगाउन र अन्ततः आफ्नो दोस्रो फिफा विश्वकप उपाधि उचाल्न मद्दत गर्‍यो ।

यमालले यस प्रतियोगितामा ३० पटक सफल ड्रिबल गर्दै सबैभन्दा बढी ड्रिबल गर्ने खेलाडी बने । विश्वका कयौँ ठूला स्टारहरूलाई पछि पार्दै उनले स्पेनको विश्वकप यात्राभरि विपक्षीको रक्षापंक्तिलाई निरन्तर भत्काउन सक्ने आफ्नो क्षमता प्रदर्शन गरे ।

१९ वर्ष र १ दिनको उमेरमा यमाल फिफा विश्वकपको नकआउट खेलमा पेनाल्टी जित्ने गत ६० वर्षयताकै दोस्रो सबैभन्दा कान्छो खेलाडी बने । यस सूचीमा उनीभन्दा अगाडि सन् १९९८ को विश्वकपमा यो सफलता हात पारेका इंग्ल्यान्डका लिजेन्ड माइकल ओवेन मात्र छन् ।

उनले आफ्ना सहकर्मी खेलाडी पाउ कुबार्सीसँग मिलेर अर्को एउटा अनौठो कीर्तिमान पनि खडा गरे । फुटबल इतिहासमा फिफा विश्वकपको सेमिफाइनल खेलमा सुरुआती ११ मा पर्ने विश्वका जम्मा सात किशा खेलाडीहरूमध्ये यो जोडी पनि सामेल भयो । यसले प्रतियोगिताका ठूला खेलहरूमा स्पेनले आफ्नो नयाँ पुस्ताप्रति देखाएको बलियो विश्वासलाई प्रस्ट पार्छ ।

यमालको यो प्रदर्शनले उनी अन्तर्राष्ट्रिय फुटबलमा युवा खेलाडीका रूपमा उदाएको कुरालाई पुष्टि गरेको छ । उनले खेलको सबैभन्दा ठूलो मञ्चमा पनि उत्कृष्ट नतिजा दिन सक्छन् भन्ने प्रमाणित गरे र स्पेनलाई विश्व विजेता बनाउने एक मुख्य नायक बने ।

यमालले विश्वकपअघि नै छ वटा उपाधि जितिसकेका थिए । विश्वकप उपाधि जितेसँगै उपाधि संख्या ७ पुगेको छ । तीमध्ये पाँच उपाधि उनले आफ्नो बाल्यकालदेखिको क्लब बार्सिलोनाबाट उपाधि जितेका उनले एकपटक स्पेनिस टोलीबाट युरोपियन च्याम्पियन बनेका छन् ।

उनीसँग तीन राष्ट्रिय टोलीमध्ये एउटा छनोट गर्ने अवसर थियो । उनले आफ्नो जन्मदेश स्पेन, बुबाको देश मोरक्को वा आमाको जन्मदेश इक्वेटोरियल गिनीमध्ये कुनै एक टोलीबाट खेल्न सक्थे । अन्ततः उनले स्पेनको राष्ट्रिय टोली रोजे ।

बार्सिलोनाको सियुटाट एस्पोर्टिभा जोन ग्याम्परमा भएको ट्रायल खेलमा यमालले शानदार ह्याट्रिक गरेका थिए । उनको प्रदर्शनले क्लबका निर्णयकर्ताहरूलाई यति प्रभावित बनायो कि अन्य खेलाडीलाई जस्तै दुई–तीन पटक पुनः परीक्षणमा बोलाउनुपरेन । क्लबले त्यही क्षण उनलाई अनुबन्ध गर्ने निर्णय गरेको थियो ।

गत यूरो प्रतियोगितामा खेल्दा यमाल केवल १६ वर्षका थिए । उनले १५ वर्ष, ९ महिना, १६ दिनको उमेरमा बार्सिलोनाको सिनियर टोलीबाट डेब्यु गरेका थिए । यससँगै उनी बार्सिलोनाको इतिहासमा पहिलो टोलीबाट खेल्ने सबैभन्दा कम उमेरका खेलाडी बने ।

८ सेप्टेम्बर २०२३ मा स्पेनको राष्ट्रिय टिमबाट जर्जियाविरुद्ध इरो २०२४ छनोट खेलमा डेब्यु गर्दा यमाल १६ वर्ष ५७ दिनका थिए । स्पेनले त्यो खेल ७–१ ले जितेको थियो । उनले त्यही खेलमा गोल पनि गर्दै स्पेनको राष्ट्रिय टोलीको इतिहासमा सबैभन्दा कम उमेरमा गोल गर्ने खेलाडीको रेकर्ड बनाएका छन् ।

८ अक्टोबर २०२३ मा उनले ला लिगाको इतिहासमै सबैभन्दा कम उमेरमा गोल गर्ने खेलाडीको कीर्तिमान पनि बनाएका थिए । ग्रानाडाविरुद्ध २–२ को बराबरी खेलमा उनले १६ वर्ष ८७ दिनको उमेरमा गोल गरेका थिए । यसअघि फब्रिक ओलिंगाको नाममा रहेको रेकर्ड उनले ११ दिनले तोडे ।

१६ वर्ष, ११ महिना र २ दिनको उमेरमा यमाल युरोपियन च्याम्पियनसिपमा खेल्ने सबैभन्दा कम उमेरका खेलाडी बने । त्यसको २४ दिनपछि उनले फ्रान्सविरुद्ध सेमिफाइनलमा शानदार कर्लिङ गोल गर्दै युरो इतिहासकै सबैभन्दा कम उमेरका गोलकर्ता बन्ने अर्को ऐतिहासिक उपलब्धि हासिल गरे ।

स्पेनले त्यो खेल २–१ ले जितेको थियो । २०२४–२५ सिजनमा यमालले बार्सिलोनाका लागि सबै प्रतियोगितामा १८ गोल र २५ असिस्ट गर्दै उत्कृष्ट प्रदर्शन गरेका थिए ।

४ साउन, काठमाडौं । १६ वर्षअघि दक्षिण अफ्रिकामा पहिलो पटक विश्व फुटबलको शिखर चुमेको स्पेनले फेरि एकपटक विश्वमाथि आफ्नो आधिपत्य स्थापित गरेको छ ।

युवा प्रतिभा, आकर्षक पासिङ फुटबल र सामूहिक प्रदर्शनको बलमा स्पेनले फिफा विश्वकप २०२६ को उपाधि जित्दै दोस्रो पटक विश्व च्याम्पियन बन्ने गौरव हासिल गरेको हो ।

न्युयोर्क–न्यु जर्सी स्टेडियममा भएको फाइनलमा साविक विजेता अर्जेन्टिनालाई १-० ले हराउँदै स्पेनले १६ वर्षको प्रतीक्षा अन्त्य गर्‍यो । सन् २०१० पछि पहिलो पटक विश्वकप उचालेसँगै स्पेनले आफ्नो नयाँ पुस्ता विश्व फुटबलको नेतृत्व गर्न तयार रहेको स्पष्ट सन्देश पनि दिएको छ ।

प्रशिक्षक लुइस डे ला फुन्तेको नेतृत्वमा स्पेनले प्रतियोगिताभर सबैभन्दा आकर्षक र सन्तुलित फुटबल खेल्ने टोलीको परिचय दिएको थियो ।

बल नियन्त्रण, उच्च प्रेसिङ, तीव्र आक्रमण र अनुशासित रक्षाको मिश्रणले स्पेनलाई उपाधिसम्म पुर्‍यायो । फ्रान्सजस्तो दाबेदार टोलीलाई सेमिफाइनलमा प्रभावशाली रूपमा पराजित गरेपछि स्पेनले फाइनलमा पनि आफ्नो लय कायमै राख्यो, साविक विजेता अर्जेन्टिनालाई पराजित गर्‍यो ।

फाइनलमा अर्जेन्टिना विरुद्ध निरन्तर अट्याकिङ फुटबल खेल्दै स्पेनले दर्जनभन्दा बढी अवसर बनाएको थियो । जितका लागि भने अतिरिक्त समय नै कुर्नुपर्‍यो ।

नयाँ पुस्ताको स्वर्णिम उदय

एक समय जाभी, इनिएस्टा, कासियास र पुइयोलको पुस्ताले विश्व फुटबलमा शासन गरेको स्पेन अहिले नयाँ अनुहारसँगै पुनः शिखरमा पुगेको छ ।

लामिन यमाल, पाउ कुबार्सी, पेड्रो पोरो, फेरान टोरेसजस्ता युवा खेलाडी र रोड्री, फाबियन रुइज तथा आयमेरिक लापोर्टजस्ता अनुभवी खेलाडीको सन्तुलित संयोजनले स्पेनलाई विश्वविजेता बनायो ।

स्पेनका पाउ कुबार्सी उत्कृष्ट खेलाडी घोषित भए भने सर्वोत्कृष्ट खेलाडी घोषित स्पेनकै कप्तान रोड्रीले गोल्डेन बल अवार्ड प्राप्त गरे । गोल्डेन ग्लभ्समा पनि स्पेनकै गोलकिपर उनाइ सिमोनको कब्जा रह्‍यो ।

विश्वकपअघि नै युरोपेली च्याम्पियन बनेको स्पेनले अब केही वर्ष विश्व फुटबलमा आफ्नो दबदबा कायम राख्ने संकेत दिएको छ ।

प्रभावशाली विजय यात्रा

स्पेनले समूह चरणमा अपेक्षाअनुसार सहज सुरुआत भने गर्न सकेको थिएन । पहिलो खेलमा आश्चर्यजनक टोली केप भर्डेसँग गोलरहित बराबरी खेलेपछि उसले साउदी अरेबियालाई ४–० ले हरायो । अन्तिम खेलमा उरुग्वेमाथि १–० को जित निकाल्दै समूह विजेताका रूपमा नकआउट चरणमा पुग्यो ।

राउन्ड अफ ३२ मा अस्ट्रियालाई ३–० ले सहज रूपमा हराएको स्पेनले त्यसपछि पोर्चुगललाई १–० र बेल्जियमलाई २–१ ले पराजित गर्‍यो । दुवै खेलमा मिकेल मेरिनोले अन्तिम समयमा निर्णायक गोल गरेका थिए ।

सेमिफाइनलमा भने स्पेनले प्रतियोगिताकै उत्कृष्ट प्रदर्शन गर्दै फ्रान्सलाई पूर्ण रूपमा दबाबमा राख्यो । लामो समय बल नियन्त्रणमा राख्दै फ्रान्सको आक्रमणलाई निष्क्रिय बनाएको स्पेनले प्रभावशाली जित निकाल्दै फाइनल यात्रा तय गरेको थियो ।

अनुभवीले सम्हाले, युवाले जिताए

स्पेनको सफलताको केन्द्रमा सामूहिक प्रदर्शन रह्यो । रोड्रीले प्रतियोगिताभर मिडफिल्ड नियन्त्रण गरे भने फाबियन रुइजले खेलको गति निर्धारण गरे । रक्षापङ्क्तिमा लापोर्ट र कुबार्सीको जोडी उत्कृष्ट रह्यो भने गोलरक्षक उनाइ सिमोनले प्रतियोगिताभर एक गोल मात्र बेहोरे ।

युवा सनसनी लामिन यमालले गोल र असिस्टमा खासै योगदान नदिएपनि विपक्षी रक्षापङ्क्तिमाथि निरन्तर दबाब सिर्जना गरे । प्रतियोगिताभर सबैभन्दा धेरै सफल ड्रिबल गर्ने खेलाडीमध्ये परेका उनले फाइनलमा पनि आफ्नो प्रभाव देखाएका थिए ।

यस्तै स्पेनका लागि फरक खेलमा फरक खेलाडीहरूले योगदान दिए । समूह चरणका खेलहरूमा मिकेल ओयरजाबाल, डानी ओल्मो, लामिन यमालजस्ता खेलाडीहरूले गोल गरेका थिए ।

नकआउट चरणमा आइपुग्दा मिकेल मेरिनो बेन्चबाट आएर चम्किनेदेखि पेड्रो पोरो र फेरान टोरेससम्मले गोल गरे । यसले पनि स्पेनको टोलीमा रहेका हरेक खेलाडीको शतप्रतिशत एफर्ट रहेको देखिन्छ ।

डिफेन्समा पनि लापोर्टको अनुभवसँगै युवा पाउ कुबार्सी, पेड्रो पोरो र मार्क कुकुरेला उत्कृष्ट रहे ।

स्पेनी फुटबलको नयाँ युग

सन् २०१० मा विश्वकप जितेर २०१४ र २०१८ मा देखिएको निराशा तथा २०२२ मा अपेक्षाअनुसार प्रदर्शन गर्न नसकेपछि स्पेनी फुटबल फेरि विश्वको सर्वोच्च स्थानमा फर्किएको छ ।

यो उपाधिले केवल विश्वकप जितेको अर्थ राख्दैन, बरु स्पेनको नयाँ पुस्ताले अन्तर्राष्ट्रिय फुटबलको नेतृत्व गर्न थालेको संकेत पनि हो ।

यस जितसँगै स्पेनले युरोपेली च्याम्पियन र विश्व च्याम्पियन दुवैको हैसियत कायम राख्दै विश्व फुटबलमा नयाँ स्वर्णिम अध्याय सुरु गरेको छ ।

स्पेनले सन् २०२४ मा भएको युरोकपको उपाधि पनि जितेको थियो, त्यसको दुई वर्षपछि विश्व फुटबलकै सबैभन्दा उच्च ओहोदाको ट्रफी पनि जित्न सफल  भयो ।

फाइनलको कथा

फाइनल खेल रणनीतिक हिसाबले एकपक्षीय देखिएको थियो । स्पेनले सुरुवातदेखि निरन्तर अट्याक गरिरहँदा गोल भने निस्कन सकेको थिएन । अर्जेन्टिनाले भने स्पेनको अट्याकिङ विफल बनाइरहँदा खासै अट्याक बुन्न सकेको थिएन ।

निर्धारित ९० मिनेटमा पनि कुनै टोलीबाट गोल नभएपछि खेल अतिरिक्त समयमा धकेलिएको थियो । अतिरिक्त समयको पनि पहिलो हाफमा भने कुनै गोल भएको थिएन । दोस्रो हाफको सुरुवातमै १०६औं मिनेटमा फेरान टोरेसले गोल गर्दै स्पेनलाई अग्रता दिलाएका थिए ।

त्यसपछि बाँकी १४ मिनेट र थपिएको ५ मिनेटमा अर्जेन्टिनाले गोल फर्काउन प्रयास गरेपनि सफल हुन सकेन र टोरेसको गोल नै निर्णायक बन्यो ।

स्पेनको विश्वकप २०२६ यात्रा

समूह चरण

स्पेन ०-० केप भर्डे
स्पेन ४-० साउदी अरेबिया
स्पेन १-० उरुग्वे

राउन्ड अफ ३२

स्पेन ३-० अस्ट्रिया

राउन्ड अफ १६

स्पेन १-० पोर्चुगल

क्वार्टरफाइनल

स्पेन २-१ बेल्जियम

सेमिफाइनल

स्पेन ३-० फ्रान्स

फाइनल

स्पेन १-० अर्जेन्टिना

४ साउन, काठमाडौं । स्पेनलाई फिफा विश्वकप २०२६ को उपाधि जिताउन महत्वपूर्ण भूमिका खेलेका युवा खेलाडी हुन्, लामिन यमाल । १९ वर्षीय यमालले डेब्यू विश्वकपमा आफुलाई स्थापित गर्न सफल भए ।

बार्सिलोनाका स्टार यमालले स्पेनको उपाधि यात्रामा निर्णायक भूमिका खेल्दै विश्वकपकै धेरै नयाँ कीर्तिमान कायम गरे । उनले साउदी अरेबियाविरुद्ध गोल गर्दै विश्वकपमा गोल गर्नै इतिहासकै सबैभन्दा कान्छो स्पेनिस खेलाडीको कीर्तिमान बनाए ।

यो गोलले उनलाई विश्वकप इतिहासकै सबैभन्दा कम उमेरमा गोल गर्ने खेलाडीहरूको सूचीमा पनि सामेल गरायो । १८ वर्षको उमेरमा आफ्नो पहिलो विश्वकप गोल गर्दै उनले लियोनल मेसी र क्रिस्टियानो रोनाल्डोको रेकर्डलाई पछि पारे । उनी कम उमेरमा गोल गर्ने खेलाडीको नवौं स्थानमा छन् ।

यमालले आफ्नो रचनात्मकता, गति र दबाबका बीचमा पनि देखाएको शान्त प्रदर्शनले खेलहरूलाई निरन्तर प्रभाव पारिरहे । उनको यही प्रदर्शनले स्पेनलाई एक कठिन प्रतियोगिता पार लगाउन र अन्ततः आफ्नो दोस्रो फिफा विश्वकप उपाधि उचाल्न मद्दत गर्‍यो ।

यमालले यस प्रतियोगितामा ३० पटक सफल ड्रिबल गर्दै सबैभन्दा बढी ड्रिबल गर्ने खेलाडी बने । विश्वका कयौँ ठूला स्टारहरूलाई पछि पार्दै उनले स्पेनको विश्वकप यात्राभरि विपक्षीको रक्षापंक्तिलाई निरन्तर भत्काउन सक्ने आफ्नो क्षमता प्रदर्शन गरे ।

१९ वर्ष र १ दिनको उमेरमा यमाल फिफा विश्वकपको नकआउट खेलमा पेनाल्टी जित्ने गत ६० वर्षयताकै दोस्रो सबैभन्दा कान्छो खेलाडी बने । यस सूचीमा उनीभन्दा अगाडि सन् १९९८ को विश्वकपमा यो सफलता हात पारेका इंग्ल्यान्डका लिजेन्ड माइकल ओवेन मात्र छन् ।

उनले आफ्ना सहकर्मी खेलाडी पाउ कुबार्सीसँग मिलेर अर्को एउटा अनौठो कीर्तिमान पनि खडा गरे । फुटबल इतिहासमा फिफा विश्वकपको सेमिफाइनल खेलमा सुरुआती ११ मा पर्ने विश्वका जम्मा सात किशा खेलाडीहरूमध्ये यो जोडी पनि सामेल भयो । यसले प्रतियोगिताका ठूला खेलहरूमा स्पेनले आफ्नो नयाँ पुस्ताप्रति देखाएको बलियो विश्वासलाई प्रस्ट पार्छ ।

यमालको यो प्रदर्शनले उनी अन्तर्राष्ट्रिय फुटबलमा युवा खेलाडीका रूपमा उदाएको कुरालाई पुष्टि गरेको छ । उनले खेलको सबैभन्दा ठूलो मञ्चमा पनि उत्कृष्ट नतिजा दिन सक्छन् भन्ने प्रमाणित गरे र स्पेनलाई विश्व विजेता बनाउने एक मुख्य नायक बने ।

यमालले विश्वकपअघि नै छ वटा उपाधि जितिसकेका थिए । विश्वकप उपाधि जितेसँगै उपाधि संख्या ७ पुगेको छ । तीमध्ये पाँच उपाधि उनले आफ्नो बाल्यकालदेखिको क्लब बार्सिलोनाबाट उपाधि जितेका उनले एकपटक स्पेनिस टोलीबाट युरोपियन च्याम्पियन बनेका छन् ।

उनीसँग तीन राष्ट्रिय टोलीमध्ये एउटा छनोट गर्ने अवसर थियो । उनले आफ्नो जन्मदेश स्पेन, बुबाको देश मोरक्को वा आमाको जन्मदेश इक्वेटोरियल गिनीमध्ये कुनै एक टोलीबाट खेल्न सक्थे । अन्ततः उनले स्पेनको राष्ट्रिय टोली रोजे ।

बार्सिलोनाको सियुटाट एस्पोर्टिभा जोन ग्याम्परमा भएको ट्रायल खेलमा यमालले शानदार ह्याट्रिक गरेका थिए । उनको प्रदर्शनले क्लबका निर्णयकर्ताहरूलाई यति प्रभावित बनायो कि अन्य खेलाडीलाई जस्तै दुई–तीन पटक पुनः परीक्षणमा बोलाउनुपरेन । क्लबले त्यही क्षण उनलाई अनुबन्ध गर्ने निर्णय गरेको थियो ।

गत यूरो प्रतियोगितामा खेल्दा यमाल केवल १६ वर्षका थिए । उनले १५ वर्ष, ९ महिना, १६ दिनको उमेरमा बार्सिलोनाको सिनियर टोलीबाट डेब्यु गरेका थिए । यससँगै उनी बार्सिलोनाको इतिहासमा पहिलो टोलीबाट खेल्ने सबैभन्दा कम उमेरका खेलाडी बने ।

८ सेप्टेम्बर २०२३ मा स्पेनको राष्ट्रिय टिमबाट जर्जियाविरुद्ध इरो २०२४ छनोट खेलमा डेब्यु गर्दा यमाल १६ वर्ष ५७ दिनका थिए । स्पेनले त्यो खेल ७–१ ले जितेको थियो । उनले त्यही खेलमा गोल पनि गर्दै स्पेनको राष्ट्रिय टोलीको इतिहासमा सबैभन्दा कम उमेरमा गोल गर्ने खेलाडीको रेकर्ड बनाएका छन् ।

८ अक्टोबर २०२३ मा उनले ला लिगाको इतिहासमै सबैभन्दा कम उमेरमा गोल गर्ने खेलाडीको कीर्तिमान पनि बनाएका थिए । ग्रानाडाविरुद्ध २–२ को बराबरी खेलमा उनले १६ वर्ष ८७ दिनको उमेरमा गोल गरेका थिए । यसअघि फब्रिक ओलिंगाको नाममा रहेको रेकर्ड उनले ११ दिनले तोडे ।

१६ वर्ष, ११ महिना र २ दिनको उमेरमा यमाल युरोपियन च्याम्पियनसिपमा खेल्ने सबैभन्दा कम उमेरका खेलाडी बने । त्यसको २४ दिनपछि उनले फ्रान्सविरुद्ध सेमिफाइनलमा शानदार कर्लिङ गोल गर्दै युरो इतिहासकै सबैभन्दा कम उमेरका गोलकर्ता बन्ने अर्को ऐतिहासिक उपलब्धि हासिल गरे ।

स्पेनले त्यो खेल २–१ ले जितेको थियो । २०२४–२५ सिजनमा यमालले बार्सिलोनाका लागि सबै प्रतियोगितामा १८ गोल र २५ असिस्ट गर्दै उत्कृष्ट प्रदर्शन गरेका थिए ।

४ साउन, काठमाडौं । १६ वर्षअघि दक्षिण अफ्रिकामा पहिलो पटक विश्व फुटबलको शिखर चुमेको स्पेनले फेरि एकपटक विश्वमाथि आफ्नो आधिपत्य स्थापित गरेको छ ।

युवा प्रतिभा, आकर्षक पासिङ फुटबल र सामूहिक प्रदर्शनको बलमा स्पेनले फिफा विश्वकप २०२६ को उपाधि जित्दै दोस्रो पटक विश्व च्याम्पियन बन्ने गौरव हासिल गरेको हो ।

न्युयोर्क–न्यु जर्सी स्टेडियममा भएको फाइनलमा साविक विजेता अर्जेन्टिनालाई १-० ले हराउँदै स्पेनले १६ वर्षको प्रतीक्षा अन्त्य गर्‍यो । सन् २०१० पछि पहिलो पटक विश्वकप उचालेसँगै स्पेनले आफ्नो नयाँ पुस्ता विश्व फुटबलको नेतृत्व गर्न तयार रहेको स्पष्ट सन्देश पनि दिएको छ ।

प्रशिक्षक लुइस डे ला फुन्तेको नेतृत्वमा स्पेनले प्रतियोगिताभर सबैभन्दा आकर्षक र सन्तुलित फुटबल खेल्ने टोलीको परिचय दिएको थियो ।

बल नियन्त्रण, उच्च प्रेसिङ, तीव्र आक्रमण र अनुशासित रक्षाको मिश्रणले स्पेनलाई उपाधिसम्म पुर्‍यायो । फ्रान्सजस्तो दाबेदार टोलीलाई सेमिफाइनलमा प्रभावशाली रूपमा पराजित गरेपछि स्पेनले फाइनलमा पनि आफ्नो लय कायमै राख्यो, साविक विजेता अर्जेन्टिनालाई पराजित गर्‍यो ।

फाइनलमा अर्जेन्टिना विरुद्ध निरन्तर अट्याकिङ फुटबल खेल्दै स्पेनले दर्जनभन्दा बढी अवसर बनाएको थियो । जितका लागि भने अतिरिक्त समय नै कुर्नुपर्‍यो ।

नयाँ पुस्ताको स्वर्णिम उदय

एक समय जाभी, इनिएस्टा, कासियास र पुइयोलको पुस्ताले विश्व फुटबलमा शासन गरेको स्पेन अहिले नयाँ अनुहारसँगै पुनः शिखरमा पुगेको छ ।

लामिन यमाल, पाउ कुबार्सी, पेड्रो पोरो, फेरान टोरेसजस्ता युवा खेलाडी र रोड्री, फाबियन रुइज तथा आयमेरिक लापोर्टजस्ता अनुभवी खेलाडीको सन्तुलित संयोजनले स्पेनलाई विश्वविजेता बनायो ।

स्पेनका पाउ कुबार्सी उत्कृष्ट खेलाडी घोषित भए भने सर्वोत्कृष्ट खेलाडी घोषित स्पेनकै कप्तान रोड्रीले गोल्डेन बल अवार्ड प्राप्त गरे । गोल्डेन ग्लभ्समा पनि स्पेनकै गोलकिपर उनाइ सिमोनको कब्जा रह्‍यो ।

विश्वकपअघि नै युरोपेली च्याम्पियन बनेको स्पेनले अब केही वर्ष विश्व फुटबलमा आफ्नो दबदबा कायम राख्ने संकेत दिएको छ ।

प्रभावशाली विजय यात्रा

स्पेनले समूह चरणमा अपेक्षाअनुसार सहज सुरुआत भने गर्न सकेको थिएन । पहिलो खेलमा आश्चर्यजनक टोली केप भर्डेसँग गोलरहित बराबरी खेलेपछि उसले साउदी अरेबियालाई ४–० ले हरायो । अन्तिम खेलमा उरुग्वेमाथि १–० को जित निकाल्दै समूह विजेताका रूपमा नकआउट चरणमा पुग्यो ।

राउन्ड अफ ३२ मा अस्ट्रियालाई ३–० ले सहज रूपमा हराएको स्पेनले त्यसपछि पोर्चुगललाई १–० र बेल्जियमलाई २–१ ले पराजित गर्‍यो । दुवै खेलमा मिकेल मेरिनोले अन्तिम समयमा निर्णायक गोल गरेका थिए ।

सेमिफाइनलमा भने स्पेनले प्रतियोगिताकै उत्कृष्ट प्रदर्शन गर्दै फ्रान्सलाई पूर्ण रूपमा दबाबमा राख्यो । लामो समय बल नियन्त्रणमा राख्दै फ्रान्सको आक्रमणलाई निष्क्रिय बनाएको स्पेनले प्रभावशाली जित निकाल्दै फाइनल यात्रा तय गरेको थियो ।

अनुभवीले सम्हाले, युवाले जिताए

स्पेनको सफलताको केन्द्रमा सामूहिक प्रदर्शन रह्यो । रोड्रीले प्रतियोगिताभर मिडफिल्ड नियन्त्रण गरे भने फाबियन रुइजले खेलको गति निर्धारण गरे । रक्षापङ्क्तिमा लापोर्ट र कुबार्सीको जोडी उत्कृष्ट रह्यो भने गोलरक्षक उनाइ सिमोनले प्रतियोगिताभर एक गोल मात्र बेहोरे ।

युवा सनसनी लामिन यमालले गोल र असिस्टमा खासै योगदान नदिएपनि विपक्षी रक्षापङ्क्तिमाथि निरन्तर दबाब सिर्जना गरे । प्रतियोगिताभर सबैभन्दा धेरै सफल ड्रिबल गर्ने खेलाडीमध्ये परेका उनले फाइनलमा पनि आफ्नो प्रभाव देखाएका थिए ।

यस्तै स्पेनका लागि फरक खेलमा फरक खेलाडीहरूले योगदान दिए । समूह चरणका खेलहरूमा मिकेल ओयरजाबाल, डानी ओल्मो, लामिन यमालजस्ता खेलाडीहरूले गोल गरेका थिए ।

नकआउट चरणमा आइपुग्दा मिकेल मेरिनो बेन्चबाट आएर चम्किनेदेखि पेड्रो पोरो र फेरान टोरेससम्मले गोल गरे । यसले पनि स्पेनको टोलीमा रहेका हरेक खेलाडीको शतप्रतिशत एफर्ट रहेको देखिन्छ ।

डिफेन्समा पनि लापोर्टको अनुभवसँगै युवा पाउ कुबार्सी, पेड्रो पोरो र मार्क कुकुरेला उत्कृष्ट रहे ।

स्पेनी फुटबलको नयाँ युग

सन् २०१० मा विश्वकप जितेर २०१४ र २०१८ मा देखिएको निराशा तथा २०२२ मा अपेक्षाअनुसार प्रदर्शन गर्न नसकेपछि स्पेनी फुटबल फेरि विश्वको सर्वोच्च स्थानमा फर्किएको छ ।

यो उपाधिले केवल विश्वकप जितेको अर्थ राख्दैन, बरु स्पेनको नयाँ पुस्ताले अन्तर्राष्ट्रिय फुटबलको नेतृत्व गर्न थालेको संकेत पनि हो ।

यस जितसँगै स्पेनले युरोपेली च्याम्पियन र विश्व च्याम्पियन दुवैको हैसियत कायम राख्दै विश्व फुटबलमा नयाँ स्वर्णिम अध्याय सुरु गरेको छ ।

स्पेनले सन् २०२४ मा भएको युरोकपको उपाधि पनि जितेको थियो, त्यसको दुई वर्षपछि विश्व फुटबलकै सबैभन्दा उच्च ओहोदाको ट्रफी पनि जित्न सफल  भयो ।

फाइनलको कथा

फाइनल खेल रणनीतिक हिसाबले एकपक्षीय देखिएको थियो । स्पेनले सुरुवातदेखि निरन्तर अट्याक गरिरहँदा गोल भने निस्कन सकेको थिएन । अर्जेन्टिनाले भने स्पेनको अट्याकिङ विफल बनाइरहँदा खासै अट्याक बुन्न सकेको थिएन ।

निर्धारित ९० मिनेटमा पनि कुनै टोलीबाट गोल नभएपछि खेल अतिरिक्त समयमा धकेलिएको थियो । अतिरिक्त समयको पनि पहिलो हाफमा भने कुनै गोल भएको थिएन । दोस्रो हाफको सुरुवातमै १०६औं मिनेटमा फेरान टोरेसले गोल गर्दै स्पेनलाई अग्रता दिलाएका थिए ।

त्यसपछि बाँकी १४ मिनेट र थपिएको ५ मिनेटमा अर्जेन्टिनाले गोल फर्काउन प्रयास गरेपनि सफल हुन सकेन र टोरेसको गोल नै निर्णायक बन्यो ।

स्पेनको विश्वकप २०२६ यात्रा

समूह चरण

स्पेन ०-० केप भर्डे
स्पेन ४-० साउदी अरेबिया
स्पेन १-० उरुग्वे

राउन्ड अफ ३२

स्पेन ३-० अस्ट्रिया

राउन्ड अफ १६

स्पेन १-० पोर्चुगल

क्वार्टरफाइनल

स्पेन २-१ बेल्जियम

सेमिफाइनल

स्पेन ३-० फ्रान्स

फाइनल

स्पेन १-० अर्जेन्टिना

४ साउन, काठमाडौं । स्पेनलाई फिफा विश्वकप २०२६ को उपाधि जिताउन महत्वपूर्ण भूमिका खेलेका युवा खेलाडी हुन्, लामिन यमाल । १९ वर्षीय यमालले डेब्यू विश्वकपमा आफुलाई स्थापित गर्न सफल भए ।

बार्सिलोनाका स्टार यमालले स्पेनको उपाधि यात्रामा निर्णायक भूमिका खेल्दै विश्वकपकै धेरै नयाँ कीर्तिमान कायम गरे । उनले साउदी अरेबियाविरुद्ध गोल गर्दै विश्वकपमा गोल गर्नै इतिहासकै सबैभन्दा कान्छो स्पेनिस खेलाडीको कीर्तिमान बनाए ।

यो गोलले उनलाई विश्वकप इतिहासकै सबैभन्दा कम उमेरमा गोल गर्ने खेलाडीहरूको सूचीमा पनि सामेल गरायो । १८ वर्षको उमेरमा आफ्नो पहिलो विश्वकप गोल गर्दै उनले लियोनल मेसी र क्रिस्टियानो रोनाल्डोको रेकर्डलाई पछि पारे । उनी कम उमेरमा गोल गर्ने खेलाडीको नवौं स्थानमा छन् ।

यमालले आफ्नो रचनात्मकता, गति र दबाबका बीचमा पनि देखाएको शान्त प्रदर्शनले खेलहरूलाई निरन्तर प्रभाव पारिरहे । उनको यही प्रदर्शनले स्पेनलाई एक कठिन प्रतियोगिता पार लगाउन र अन्ततः आफ्नो दोस्रो फिफा विश्वकप उपाधि उचाल्न मद्दत गर्‍यो ।

यमालले यस प्रतियोगितामा ३० पटक सफल ड्रिबल गर्दै सबैभन्दा बढी ड्रिबल गर्ने खेलाडी बने । विश्वका कयौँ ठूला स्टारहरूलाई पछि पार्दै उनले स्पेनको विश्वकप यात्राभरि विपक्षीको रक्षापंक्तिलाई निरन्तर भत्काउन सक्ने आफ्नो क्षमता प्रदर्शन गरे ।

१९ वर्ष र १ दिनको उमेरमा यमाल फिफा विश्वकपको नकआउट खेलमा पेनाल्टी जित्ने गत ६० वर्षयताकै दोस्रो सबैभन्दा कान्छो खेलाडी बने । यस सूचीमा उनीभन्दा अगाडि सन् १९९८ को विश्वकपमा यो सफलता हात पारेका इंग्ल्यान्डका लिजेन्ड माइकल ओवेन मात्र छन् ।

उनले आफ्ना सहकर्मी खेलाडी पाउ कुबार्सीसँग मिलेर अर्को एउटा अनौठो कीर्तिमान पनि खडा गरे । फुटबल इतिहासमा फिफा विश्वकपको सेमिफाइनल खेलमा सुरुआती ११ मा पर्ने विश्वका जम्मा सात किशा खेलाडीहरूमध्ये यो जोडी पनि सामेल भयो । यसले प्रतियोगिताका ठूला खेलहरूमा स्पेनले आफ्नो नयाँ पुस्ताप्रति देखाएको बलियो विश्वासलाई प्रस्ट पार्छ ।

यमालको यो प्रदर्शनले उनी अन्तर्राष्ट्रिय फुटबलमा युवा खेलाडीका रूपमा उदाएको कुरालाई पुष्टि गरेको छ । उनले खेलको सबैभन्दा ठूलो मञ्चमा पनि उत्कृष्ट नतिजा दिन सक्छन् भन्ने प्रमाणित गरे र स्पेनलाई विश्व विजेता बनाउने एक मुख्य नायक बने ।

यमालले विश्वकपअघि नै छ वटा उपाधि जितिसकेका थिए । विश्वकप उपाधि जितेसँगै उपाधि संख्या ७ पुगेको छ । तीमध्ये पाँच उपाधि उनले आफ्नो बाल्यकालदेखिको क्लब बार्सिलोनाबाट उपाधि जितेका उनले एकपटक स्पेनिस टोलीबाट युरोपियन च्याम्पियन बनेका छन् ।

उनीसँग तीन राष्ट्रिय टोलीमध्ये एउटा छनोट गर्ने अवसर थियो । उनले आफ्नो जन्मदेश स्पेन, बुबाको देश मोरक्को वा आमाको जन्मदेश इक्वेटोरियल गिनीमध्ये कुनै एक टोलीबाट खेल्न सक्थे । अन्ततः उनले स्पेनको राष्ट्रिय टोली रोजे ।

बार्सिलोनाको सियुटाट एस्पोर्टिभा जोन ग्याम्परमा भएको ट्रायल खेलमा यमालले शानदार ह्याट्रिक गरेका थिए । उनको प्रदर्शनले क्लबका निर्णयकर्ताहरूलाई यति प्रभावित बनायो कि अन्य खेलाडीलाई जस्तै दुई–तीन पटक पुनः परीक्षणमा बोलाउनुपरेन । क्लबले त्यही क्षण उनलाई अनुबन्ध गर्ने निर्णय गरेको थियो ।

गत यूरो प्रतियोगितामा खेल्दा यमाल केवल १६ वर्षका थिए । उनले १५ वर्ष, ९ महिना, १६ दिनको उमेरमा बार्सिलोनाको सिनियर टोलीबाट डेब्यु गरेका थिए । यससँगै उनी बार्सिलोनाको इतिहासमा पहिलो टोलीबाट खेल्ने सबैभन्दा कम उमेरका खेलाडी बने ।

८ सेप्टेम्बर २०२३ मा स्पेनको राष्ट्रिय टिमबाट जर्जियाविरुद्ध इरो २०२४ छनोट खेलमा डेब्यु गर्दा यमाल १६ वर्ष ५७ दिनका थिए । स्पेनले त्यो खेल ७–१ ले जितेको थियो । उनले त्यही खेलमा गोल पनि गर्दै स्पेनको राष्ट्रिय टोलीको इतिहासमा सबैभन्दा कम उमेरमा गोल गर्ने खेलाडीको रेकर्ड बनाएका छन् ।

८ अक्टोबर २०२३ मा उनले ला लिगाको इतिहासमै सबैभन्दा कम उमेरमा गोल गर्ने खेलाडीको कीर्तिमान पनि बनाएका थिए । ग्रानाडाविरुद्ध २–२ को बराबरी खेलमा उनले १६ वर्ष ८७ दिनको उमेरमा गोल गरेका थिए । यसअघि फब्रिक ओलिंगाको नाममा रहेको रेकर्ड उनले ११ दिनले तोडे ।

१६ वर्ष, ११ महिना र २ दिनको उमेरमा यमाल युरोपियन च्याम्पियनसिपमा खेल्ने सबैभन्दा कम उमेरका खेलाडी बने । त्यसको २४ दिनपछि उनले फ्रान्सविरुद्ध सेमिफाइनलमा शानदार कर्लिङ गोल गर्दै युरो इतिहासकै सबैभन्दा कम उमेरका गोलकर्ता बन्ने अर्को ऐतिहासिक उपलब्धि हासिल गरे ।

स्पेनले त्यो खेल २–१ ले जितेको थियो । २०२४–२५ सिजनमा यमालले बार्सिलोनाका लागि सबै प्रतियोगितामा १८ गोल र २५ असिस्ट गर्दै उत्कृष्ट प्रदर्शन गरेका थिए ।

४ साउन, काठमाडौं । १६ वर्षअघि दक्षिण अफ्रिकामा पहिलो पटक विश्व फुटबलको शिखर चुमेको स्पेनले फेरि एकपटक विश्वमाथि आफ्नो आधिपत्य स्थापित गरेको छ ।

युवा प्रतिभा, आकर्षक पासिङ फुटबल र सामूहिक प्रदर्शनको बलमा स्पेनले फिफा विश्वकप २०२६ को उपाधि जित्दै दोस्रो पटक विश्व च्याम्पियन बन्ने गौरव हासिल गरेको हो ।

न्युयोर्क–न्यु जर्सी स्टेडियममा भएको फाइनलमा साविक विजेता अर्जेन्टिनालाई १-० ले हराउँदै स्पेनले १६ वर्षको प्रतीक्षा अन्त्य गर्‍यो । सन् २०१० पछि पहिलो पटक विश्वकप उचालेसँगै स्पेनले आफ्नो नयाँ पुस्ता विश्व फुटबलको नेतृत्व गर्न तयार रहेको स्पष्ट सन्देश पनि दिएको छ ।

प्रशिक्षक लुइस डे ला फुन्तेको नेतृत्वमा स्पेनले प्रतियोगिताभर सबैभन्दा आकर्षक र सन्तुलित फुटबल खेल्ने टोलीको परिचय दिएको थियो ।

बल नियन्त्रण, उच्च प्रेसिङ, तीव्र आक्रमण र अनुशासित रक्षाको मिश्रणले स्पेनलाई उपाधिसम्म पुर्‍यायो । फ्रान्सजस्तो दाबेदार टोलीलाई सेमिफाइनलमा प्रभावशाली रूपमा पराजित गरेपछि स्पेनले फाइनलमा पनि आफ्नो लय कायमै राख्यो, साविक विजेता अर्जेन्टिनालाई पराजित गर्‍यो ।

फाइनलमा अर्जेन्टिना विरुद्ध निरन्तर अट्याकिङ फुटबल खेल्दै स्पेनले दर्जनभन्दा बढी अवसर बनाएको थियो । जितका लागि भने अतिरिक्त समय नै कुर्नुपर्‍यो ।

नयाँ पुस्ताको स्वर्णिम उदय

एक समय जाभी, इनिएस्टा, कासियास र पुइयोलको पुस्ताले विश्व फुटबलमा शासन गरेको स्पेन अहिले नयाँ अनुहारसँगै पुनः शिखरमा पुगेको छ ।

लामिन यमाल, पाउ कुबार्सी, पेड्रो पोरो, फेरान टोरेसजस्ता युवा खेलाडी र रोड्री, फाबियन रुइज तथा आयमेरिक लापोर्टजस्ता अनुभवी खेलाडीको सन्तुलित संयोजनले स्पेनलाई विश्वविजेता बनायो ।

स्पेनका पाउ कुबार्सी उत्कृष्ट खेलाडी घोषित भए भने सर्वोत्कृष्ट खेलाडी घोषित स्पेनकै कप्तान रोड्रीले गोल्डेन बल अवार्ड प्राप्त गरे । गोल्डेन ग्लभ्समा पनि स्पेनकै गोलकिपर उनाइ सिमोनको कब्जा रह्‍यो ।

विश्वकपअघि नै युरोपेली च्याम्पियन बनेको स्पेनले अब केही वर्ष विश्व फुटबलमा आफ्नो दबदबा कायम राख्ने संकेत दिएको छ ।

प्रभावशाली विजय यात्रा

स्पेनले समूह चरणमा अपेक्षाअनुसार सहज सुरुआत भने गर्न सकेको थिएन । पहिलो खेलमा आश्चर्यजनक टोली केप भर्डेसँग गोलरहित बराबरी खेलेपछि उसले साउदी अरेबियालाई ४–० ले हरायो । अन्तिम खेलमा उरुग्वेमाथि १–० को जित निकाल्दै समूह विजेताका रूपमा नकआउट चरणमा पुग्यो ।

राउन्ड अफ ३२ मा अस्ट्रियालाई ३–० ले सहज रूपमा हराएको स्पेनले त्यसपछि पोर्चुगललाई १–० र बेल्जियमलाई २–१ ले पराजित गर्‍यो । दुवै खेलमा मिकेल मेरिनोले अन्तिम समयमा निर्णायक गोल गरेका थिए ।

सेमिफाइनलमा भने स्पेनले प्रतियोगिताकै उत्कृष्ट प्रदर्शन गर्दै फ्रान्सलाई पूर्ण रूपमा दबाबमा राख्यो । लामो समय बल नियन्त्रणमा राख्दै फ्रान्सको आक्रमणलाई निष्क्रिय बनाएको स्पेनले प्रभावशाली जित निकाल्दै फाइनल यात्रा तय गरेको थियो ।

अनुभवीले सम्हाले, युवाले जिताए

स्पेनको सफलताको केन्द्रमा सामूहिक प्रदर्शन रह्यो । रोड्रीले प्रतियोगिताभर मिडफिल्ड नियन्त्रण गरे भने फाबियन रुइजले खेलको गति निर्धारण गरे । रक्षापङ्क्तिमा लापोर्ट र कुबार्सीको जोडी उत्कृष्ट रह्यो भने गोलरक्षक उनाइ सिमोनले प्रतियोगिताभर एक गोल मात्र बेहोरे ।

युवा सनसनी लामिन यमालले गोल र असिस्टमा खासै योगदान नदिएपनि विपक्षी रक्षापङ्क्तिमाथि निरन्तर दबाब सिर्जना गरे । प्रतियोगिताभर सबैभन्दा धेरै सफल ड्रिबल गर्ने खेलाडीमध्ये परेका उनले फाइनलमा पनि आफ्नो प्रभाव देखाएका थिए ।

यस्तै स्पेनका लागि फरक खेलमा फरक खेलाडीहरूले योगदान दिए । समूह चरणका खेलहरूमा मिकेल ओयरजाबाल, डानी ओल्मो, लामिन यमालजस्ता खेलाडीहरूले गोल गरेका थिए ।

नकआउट चरणमा आइपुग्दा मिकेल मेरिनो बेन्चबाट आएर चम्किनेदेखि पेड्रो पोरो र फेरान टोरेससम्मले गोल गरे । यसले पनि स्पेनको टोलीमा रहेका हरेक खेलाडीको शतप्रतिशत एफर्ट रहेको देखिन्छ ।

डिफेन्समा पनि लापोर्टको अनुभवसँगै युवा पाउ कुबार्सी, पेड्रो पोरो र मार्क कुकुरेला उत्कृष्ट रहे ।

स्पेनी फुटबलको नयाँ युग

सन् २०१० मा विश्वकप जितेर २०१४ र २०१८ मा देखिएको निराशा तथा २०२२ मा अपेक्षाअनुसार प्रदर्शन गर्न नसकेपछि स्पेनी फुटबल फेरि विश्वको सर्वोच्च स्थानमा फर्किएको छ ।

यो उपाधिले केवल विश्वकप जितेको अर्थ राख्दैन, बरु स्पेनको नयाँ पुस्ताले अन्तर्राष्ट्रिय फुटबलको नेतृत्व गर्न थालेको संकेत पनि हो ।

यस जितसँगै स्पेनले युरोपेली च्याम्पियन र विश्व च्याम्पियन दुवैको हैसियत कायम राख्दै विश्व फुटबलमा नयाँ स्वर्णिम अध्याय सुरु गरेको छ ।

स्पेनले सन् २०२४ मा भएको युरोकपको उपाधि पनि जितेको थियो, त्यसको दुई वर्षपछि विश्व फुटबलकै सबैभन्दा उच्च ओहोदाको ट्रफी पनि जित्न सफल  भयो ।

फाइनलको कथा

फाइनल खेल रणनीतिक हिसाबले एकपक्षीय देखिएको थियो । स्पेनले सुरुवातदेखि निरन्तर अट्याक गरिरहँदा गोल भने निस्कन सकेको थिएन । अर्जेन्टिनाले भने स्पेनको अट्याकिङ विफल बनाइरहँदा खासै अट्याक बुन्न सकेको थिएन ।

निर्धारित ९० मिनेटमा पनि कुनै टोलीबाट गोल नभएपछि खेल अतिरिक्त समयमा धकेलिएको थियो । अतिरिक्त समयको पनि पहिलो हाफमा भने कुनै गोल भएको थिएन । दोस्रो हाफको सुरुवातमै १०६औं मिनेटमा फेरान टोरेसले गोल गर्दै स्पेनलाई अग्रता दिलाएका थिए ।

त्यसपछि बाँकी १४ मिनेट र थपिएको ५ मिनेटमा अर्जेन्टिनाले गोल फर्काउन प्रयास गरेपनि सफल हुन सकेन र टोरेसको गोल नै निर्णायक बन्यो ।

स्पेनको विश्वकप २०२६ यात्रा

समूह चरण

स्पेन ०-० केप भर्डे
स्पेन ४-० साउदी अरेबिया
स्पेन १-० उरुग्वे

राउन्ड अफ ३२

स्पेन ३-० अस्ट्रिया

राउन्ड अफ १६

स्पेन १-० पोर्चुगल

क्वार्टरफाइनल

स्पेन २-१ बेल्जियम

सेमिफाइनल

स्पेन ३-० फ्रान्स

फाइनल

स्पेन १-० अर्जेन्टिना